Het was de tweede keer in mijn leven dat ik een overleden persoon zag.  De kist was nog open toen we aankwamen. Op die manier kon ik ook een stukje ‘angst’ overwinnen. De routine die Boukje heeft als ‘meester’ was voor mij zichtbaar. 

Tijdens de ceremonie zag ik nu met eigen ogen hoe Boukje zich durfde verplaatsen en gewoon deed; “Oh, dat kan zo!”, dacht ik toen.  Zien werkt beter dan horen. Want bij horen maak je jouw eigen interpretatie.

Je gaat over een ‘drempel’ door een keer te zien hoe het gaat en dat geeft je vertrouwen.

Door nadien de foto’s terug te zien die gemaakt zijn, leer je ook waarom het belangrijk is dat je zo dichtbij komt.

Ik kreeg zelfs waardevolle feedback van de nabestaanden op mijn werk.

Het was heel spannend om JA te zeggen dat ik zelfs mee mocht! Ik was een tikje ziek vooraf, misselijk. 

Ik voelde me wel zeer op m’n gemak bij Boukje.

Ik heb heel goed naar haar gekeken. Ik zag haar geheel in haar element. 

Ik zag waar sta je, waar niet. Ik zag dat je op de voorgrond mag en moet. Het kan een kort moment zijn.

De uitvaarten die ik nu zelf fotografeer, kan ik doen zonder dat ik emotioneel wordt. Ik ben bezig met wat ik moet doen. Boukje’s begeleiding gaf me die bevestiging.

Het zien van de foto’s op mijn scherm nadien, dat doet me emotioneel meer.

Ik mocht kiezen: kijken hoe Boukje het deed, of zelf fotograferen. Daardoor viel alle prestatiedruk weg en kreeg ik ruimte om te oefenen.

Ik vond het leerzaam hoe ze contact maakte met de weduwe en de familie, en durf inmiddels net als zij vragen te stellen — ik zag hoeveel vrijheid dat geeft. Zo nam ze positie vooraan, aan de kant van de overledene, bij de kist die vol in het zicht stond, en koos haar moment om daar foto’s te maken.

Ook zag ik hoe ze oogcontact maakte met de genodigden — geruststellend, wanneer iemand naar je kijkt en jij rustig terugkijkt. Dat je hen ziet. Dat heb ik meegenomen in mijn eigen werk als afscheidsfotograaf. Ze stond nooit in de weg en koos haar momenten bewust. Dank voor deze ervaring!